विज्ञान/प्रविधि

नेपाल । चीनले नयाँ मानवसहित अन्तरिक्ष अभियानका लागि अन्तरिक्षयान प्रक्षेपणको तयारी पूरा गरेको जनाएको छ । शुक्रबार सार्वजनिक गरिएको जानकारीअनुसार अन्तरिक्षयान र त्यसलाई अन्तरिक्षमा लैजाने वाहक रकेटलाई उत्तरपश्चिम चीनस्थित जिउछ्वान उपग्रह प्रक्षेपण केन्द्रको प्रक्षेपण क्षेत्रमा सफलतापूर्वक स्थानान्तरण गरिएको छ । चिनियाँ अधिकारीले प्रक्षेपणका लागि आवश्यक प्राविधिक परीक्षण, उपकरण जाँच तथा अन्तिम तयारी भइरहेको बताएका छन् । मौसम अवस्था र प्राविधिक मूल्याङ्कनपछि उपयुक्त समयमा प्रक्षेपण गरिने जनाइएको छ । यो अभियान चीनको अन्तरिक्ष कार्यक्रमको अर्को महत्वपूर्ण चरण मानिएको छ । यसमार्फत अन्तरिक्ष यात्रीलाई चीनको अन्तरिक्ष केन्द्रमा पठाइने अपेक्षा गरिएको छ । चीनले पछिल्ला वर्षमा अन्तरिक्ष प्रविधिमा तीव्र प्रगति गर्दै आफ्नै अन्तरिक्ष केन्द्र सञ्चालन गरिरहेको छ र नियमितरूपमा मानवसहित अन्तरिक्ष अभियान ...

नेपाल । HONOR Nepal ले नयाँ HONOR 600 Lite सार्वजनिक गर्दै स्मार्टफोन बजारमा नयाँ उत्साह थपेको छ। उत्कृष्ट प्रदर्शन, आकर्षक डिजाइन र अझ स्मार्ट प्रयोग अनुभवलाई संयोजन गरिएको यो स्मार्टफोन आधुनिक प्रयोगकर्ताहरूका लागि विशेष रूपमा डिजाइन गरिएको हो, जसले स्टाइल र शक्तिशाली प्रदर्शन दुवै खोजिरहेका छन्। HONOR 600 Lite ले आकर्षक मूल्यमा अत्याधुनिक फिचरहरू प्रदान गर्दछ। मजबुती र आकर्षक डिजाइनलाई ध्यानमा राखेर तयार गरिएको HONOR 600 Lite मा प्रिमियम मेटल-शील्ड बडी प्रयोग गरिएको छ, जसले फोनलाई अझ बलियो र स्टाइलिश बनाउँछ। यसमा ६.६ इन्चको शानदार AMOLED डिस्प्ले दिइएको छ, जसमा 120Hz रिफ्रेस रेट रहेको छ। यसले गेमिङ, भिडियो स्ट्रिमिङ तथा दैनिक प्रयोगका लागि अत्यन्त स्मूथ र जीवन्त दृश्य अनुभव प्रदान गर्दछ। यस स्मार्टफोनमा MediaTek Dimensity 7100 Elite प्रोसेसर प्रयोग गरिएको छ, जसलाई 12GB RAM र 256GB स्ट...

नेपाल । नेपाल एसोसिएसन फर सफ्टवेयर एण्ड आईटी सर्भिसेस कम्पनीज् (NAS-IT) ले आगामी मे १५, २०२६ मा अमेरिकाको टेक्सास राज्यको ग्रेपभाइनस्थित Embassy Suites by Hilton मा आयोजना हुने “नेपाल टेक रोडशो यूएसए २०२६” को घोषणा गरेको छ। नेपालको प्रविधि क्षेत्रको अन्तर्राष्ट्रिय पहुँच विस्तार गर्ने उद्देश्यले आयोजना गर्न लागिएको यस रोडशोमार्फत नेपालको आईटी क्षमतालाई अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा प्रवर्द्धन गर्नुका साथै अमेरिकी कम्पनीहरू, लगानीकर्ता तथा गैरआवासीय नेपाली समुदायसँग अर्थपूर्ण व्यावसायिक सम्बन्ध स्थापना गर्ने लक्ष्य राखिएको छ। यस पहलले नेपाललाई सफ्टवेयर विकास, कृत्रिम बौद्धिकता (AI), डाटा तथा डिजिटल रूपान्तरण सेवाका लागि भरपर्दो र प्रतिस्पर्धी गन्तव्य का रूपमा स्थापित गर्न सहयोग पुर्‍याउने विश्वास लिइएको छ। यसअघि भएका अन्तर्राष्ट्रिय पहलहरूको सफलतापछि आयोजना हुन लागेको नेपाल टेक रोडशो यूएसए २०२६ ...

अमेरिका । एप्पलका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत (सीईओ) टिम कुकले आफ्नो पदबाट राजीनामा दिने भएका छन्। एप्पलले २०२६ सेप्टेम्बर १ देखि टिम कुकलाई कम्पनीको निर्देशक बोर्डको कार्यकारी अध्यक्ष बनाउने घोषणा गरेपछि उनले सीईओ पद छाड्ने भएका हुन्। कुकको राजनिामासँगै हार्डवेयर इन्जिनियरिङका वरिष्ठ उपाध्यक्ष जोन टर्नस एप्पलको नयाँ सीईओ हुनेछन्। स्टिभ जब्सपछि सीईओ बनेका टिम कुकको लगभग १५ वर्षको कार्यकाल अब समाप्त हुँदैछ। कार्यकारी अध्यक्षको रूपमा टिम कुकले कम्पनीको केही काममा सहयोग गर्नेछन्। जोन टर्नस २००१ मा एप्पलको उत्पादन डिजाइन टोलीमा सामेल भएका थिए। २०१३ मा उनी हार्डवेयर इन्जिनियरिङका उपाध्यक्ष बने। २०२१ देखि हार्डवेयर इन्जिनियरिङका वरिष्ठ उपाध्यक्षका रूपमा कार्यकारी टोलीमा टर्नस सामेल छन्। टर्नसले सेप्टेम्बरदेखि सीईओको जिम्मेवारी सम्हाल्नेछन्।...

नेपाल । सञ्चार तथा सूचना प्रविधि मन्त्रालयले ‘अनलाइन’ सट्टेबाजी एप (बेटिङ एप) र त्यससम्बन्धी ‘वेबसाइट’ बन्द गराएको छ । मन्त्रालयले बेटिङ एप र वेबसाइट २४ घण्टाभित्र बन्द गर्न नियामक निकाय नेपाल दूरसञ्चार प्राधिकरणलाई पत्राचार गरेपछि प्राधिकरणले इन्टरनेट सेवाप्रदायकसँगको समन्वयमा हाल पहिचान भएका सबै सट्टेबाजी एप र वेबसाइट बन्द गरिएको हो । सञ्चारमन्त्री डा विक्रम तिमिल्सिनाले आज मन्त्रालयका सचिवसहित महाशाखा प्रमुखहरुसँगको बैठकमा बेटिङ एप र त्यससम्बन्धी वेबसाइट बन्द गर्न निर्देशन दिएलगत्तै प्राधिकरणले बेटिङ बन्द गर्ने प्रक्रिया सुरु गरेको थियो । मन्त्रीको निर्देशनलगत्तै मन्त्रालयले बेटिङ बन्द गर्न दूरसञ्चार प्राधिकरणलाई पत्राचार गरेपछि इन्टरनेट सेवाप्रदायकसँगको समन्वयमा बेटिङ एप र वेबसाइट बन्द गरिएको हो । मन्त्रिपरिषद्को यही चैत १३ गतेको बैठकले अवैध रूपमा सञ्चालित अनलाइन बेटिङ बन्द गर्ने नि...

अमेरिका । संयुक्त राज्य अमेरिका र चीनसँगको आर्टिफिसियल इन्टेलिजेन्स (एआई) प्रतिस्पर्धामा दूरी घटाउने उद्देश्यसहित भारतले अभूतपूर्व परिमाणको ‘डाटा सिटी’ परियोजना अघि बढाएको छ । आन्ध्र प्रदेश सरकारले विशाखापट्टनमलाई केन्द्रमा राख्दै एआई पूर्वाधार, डाटा सेन्टर र उच्च क्षमतायुक्त डिजिटल इकोसिस्टम निर्माण गर्ने महत्त्वाकांक्षी योजना सार्वजनिक गरेको हो । आन्ध्र प्रदेशका सूचना प्रविधिमन्त्री नारा लोकेशले एआई क्रान्ति अपरिहार्य भइसकेको बताउँदै राष्ट्रले यसलाई सक्रिय रूपमा अँगाल्ने नीति लिएको उल्लेख गर्नुभयो । उहाँका अनुसार राज्यले ७६० परियोजनासहित करिब एक खर्ब ७५ अर्ब डलर बराबरको लगानी प्रतिबद्धता जुटाइसकेको छ । यसमा संयुक्त राज्य अमेरिका बाहिरकै सबैभन्दा ठूलो एआई पूर्वाधार हब निर्माणका लागि गुगलको १५ अर्ब डलर लगानीसमेत समावेश छ । त्यस्तै, रिलायन्स इन्डस्ट्रिज, क्यानाडाको ब्रुकफिल्ड र अमेरिकी कम...

अमेरिका । फ्रान्सका राष्ट्रपति इमानुएल म्याक्रोँले १५ वर्षमुनिका बालबालिकामाथि सामाजिक सञ्जालमा प्रतिबन्ध लगाउने कानुनी प्रक्रियालाई तीव्र बनाउने प्रतिबद्धतालाई शनिबार दोहोर्याउनुभएको छ । “मैले सरकारलाई द्रुत प्रक्रियालाई सक्रिय गर्न भनेको छु ताकि यो सकेसम्म चाँडो पार गर्न सकियोस्,” उहाँले बिएफएम टेलिभिजनमा प्रसारण गरिएको आफैले रेकर्ड गरेको भिडियोमा भन्नुभएको छ। भिडियोमा उहाँले यसलाई अर्को शैक्षिक सत्र (सेप्टेम्बर) को सुरुदेखि लागू गर्न चाहेको बताउनुभएको छ। फ्रान्सका सांसदहरूले यस्तो प्रतिबन्धको लागि विधेयकमा बहस गरिरहेका छन् । इन्स्टाग्राम, टिकटक र युट्युबजस्ता लोकप्रिय र लत लाग्ने प्लेटफर्म बन्द गरेर १६ वर्षभन्दा कम उमेरका बच्चाहरूलाई प्रतिबन्ध लगाउने अस्ट्रेलिया गत महिना पहिलो देश बनेको थियो। उनीहरूको विधेयकको मस्यौदा सोमबार फ्रान्सेली संसदमा पेश गरिनेछ। म्याक्रोँले भन्नुभयो, “१५ व...

नेपाल । नेपालले प्रक्षेपण गरेको सानो आकारको भूउपग्रह (नानो स्याटेलाइट) मुनाल अन्तरिक्षमा अड्किएको छ । नेपाल विज्ञान तथा प्रविधि प्रतिष्ठान (नास्ट) को पहल र छिमेकी मुलुक भारत सरकारको सहयोगमा सोमबार प्रक्षेपण गरिएको नानो स्याटेलाइट मुनाल अन्तरिक्षको सही अर्बिटमा नपुगी मोडिएर अड्किएको हो । भारतको विदेश मन्त्रालय र भारतीय अन्तरिक्ष अनुसन्धान सङ्गठनको पहलमा श्रीहरिकोटस्थित सतीश धवन अन्तरिक्ष केन्द्रबाट सोमबार बिहान करिब १०ः३० बजे मुनाल भूउपग्रह प्रक्षेपण भएको थियो । काठमाडौँ विश्वविद्यालय तथा विभिन्न विद्यालयका उच्च माध्यमिक तहका विद्यार्थीले उक्त भूउपग्रह निर्माण गरेका थिए । दुई वर्षअघि निर्माण सम्पन्न भए पनि प्रक्षेपणको समय बल्ल मिलेको नास्टका सदस्यसचिव रवीन्द्र ढकालले जानकारी दिनुभयो । पाँच वर्षअघि प्रक्षेपण भएको नेपालको पहिलो भूउपग्रह नेपाली स्याट वान नामक भूउपग्रह अन्तरिक्षको ४०० किलोम...

नेपाल । मेटाले सोमबार अस्ट्रेलियालाई १६ वर्ष मुनिका किशोरको लागि विश्वकै पहिलो सामाजिक सञ्जाल प्रतिबन्ध पुनर्विचार गर्न आग्रह गरेको छ । यसैबिच कम्पनीले नयाँ कानुन अनुसार पाँच लाख ४४ हजार भन्दा बढी खाता ब्लक गरेको जनाएको छ । गत वर्ष डिसेम्बर १० देखि अस्ट्रेलियाले मेटा, टिकटक र युट्युब जस्ता ठुला प्लेटफर्मलाई अवयस्क प्रयोगकर्ताले खाता नखोल्ने आवश्यकता लगाएको छ । कानुन पालनामा यथोचित कदम नलिएको खण्डमा कम्पनीले ९३३ लाख अमेरिकी डलर० जरिवाना भोग्नु पर्ने छ । मेटाका संस्थापक मार्क जुकरबर्गले, इन्स्टाग्रामबाट तीन लाख ३१ हजार फेसबुकबाट एक लाख ७३ हजार र थ्रेड्सबाट ४० हजार भन्दा बढी खाता हटाइएको छ । कम्पनीले कानुन पालनामा प्रतिबद्धता जनाएको छ । मेटाले विज्ञप्तिमा भन्यो, “त्यसो भए पनि, हामी अस्ट्रेलियन सरकारले उद्योगसँग मिलेर सुरक्षित, गोपनीयता सुरक्षित, उमेर अनुसार उपयुक्त अनुभव प्रदान गर्ने उपाय ख...