भाषा/साहित्य

अमेरिका । प्राध्यापक शिवहरि मरहट्टाको पुस्तक 'परदेश र अनुभूति'को आइतबार संयुक्त राज्य अमेरिकाको रालेमा विमोचन गरिएको छ । नर्थ क्यारोलाइना नेपाली साहित्य समाजले आयोजना गरेको कार्यक्रममा प्राध्यापक मरहट्टाको उक्त पुस्तक विमोचन गरिएको हो । लेखक मरहट्टा, पत्नी उमादेवी मरहट्टा, भाषा साहित्य समिति, एनआरएनएका अध्यक्ष राजेन्द्र प्रसाद अर्याल, नर्थ क्यारोलाइना नेपाली साहित्य समाजकी अध्यक्ष गीता बस्नेत, सल्लाहकार ईश्वर देवकोटा, डा. बालकृष्ण शर्मा र नेपलिज कम्युनिटी अफ नर्थ क्यारोलाइनाका अध्यक्ष ददिन पाण्डेले संयुक्त रुपमा पुस्तकको विमोचन गर्नुभएको थियो । महेन्द्र संस्कृत विश्वविद्यालयको उपकुलपति समेत भइसक्नुभएका प्राध्यापक मरहट्टाले पुस्तकमा अमेरिका र अष्ट्रेलियाको भ्रमणका अवसरमा देख्नुभएका विभिन्न पात्र, स्थान र चरित्रका बारेमा पद्यमार्फत सजीव चित्रण गर्नुभएको छ । देशको माया र सम्झना पनि उत्तिकै...

नेपाल । साहित्यकार तथा समाजसेवी गंगा सुवेदीको छैठौं कथाकृति ‘दृष्टिबोध’ एक कार्यक्रमबीच लोकार्पित भएको छ । यो सुवेदीको छैठौँ कथाकृति हो । ललितपुरमा आयोजित कार्यक्रममा प्रा।डा। दयाराम श्रेष्ठलगायतले कृति सार्वजनिक गरे । कार्यक्रममा समीक्षक प्रा।डा। भरतकुमार भट्टराईले कृतिको समीक्षा गर्दै पुस्तकका अधिकांश कथामा नारी चेतनाको सूक्ष्म विश्लेषण समेटिएको बताए । डा। भट्टराईले कृतिमा देखिएका कतिपय प्रसंगको चर्चा गर्दै कृतिभित्रका कमीकमजोरीमा सुधार गर्नुपर्ने सुझाव पनि दिए । नेपाल स्रष्टा समाजको आयोजनामा भएको कार्यक्रममा समाजका संरक्षक पवन आलोकले विराटनगरमा बसेर पनि साहित्यमा कृतिकार सुवेदीको सक्रियताको चर्चा गरे । कृतिकार सुवेदीले आफ्नो लेखन सन्दर्भका विषयमा धारणा राखिन् । प्रा।डा। लक्ष्मणप्रसाद गौतमले कथाकारले नारी भोगाइलाई आफ्ना कथामा विहङ्गम रूपमा प्रस्तुत गरेको उल्लेख गरे ।...

नेपाल । उपन्यासकार प्रदीप जैशीको उपन्यास ‘काउले’ सार्वनजनिक भएको छ । काठमाडौंमा आयोजित कार्यक्रममा प्रमुख अतिथि प्राडा माधवप्रसाद पोखरेललगायतले उक्त उपन्यास सार्वजनिक गरेका हुन् । समीक्षक डा. अमृता शर्माले जैशीको उपन्यास ‘काउले’मा सुदूरपश्चिम क्षेत्रको अछाम जिल्ला वरिपरिका जीवन, जगत, समाज, संस्कृति र परिवेशलाई आञ्चलिकताको लेपन लगाएर प्रस्तुत गरिएको बताइन् । उनले उपन्यासले अछामको परिचय पाठकलाई दिने उल्लेख गरिन् । उनले कृतिका केही दुर्बल पक्षहरूबारे पनि चर्चा गरिन् । अर्का समीक्षक शिवप्रसाद जैशीले सांस्कृतिक दृष्टिकोणबाट उपन्यास अब्बल भएको उल्लेख गरे । कार्यक्रममा अछामका सांसदहरू रत्ना थापा, यज्ञबहादुर बोगटी, केशव पराजुली, डा. हर्क शाही, कृतिकार जैशी लगायतले आफ्ना धारणा राखे ।...

नेपाल । कवि मधु पाठकको पहिलो एकल कविताकृति ‘अग्नि–आलाप’ एक कार्यक्रमबिच लोकार्पण भएको छ । यसअघि उनको सामूहिक कविताकृति प्रकाशित छ । शुक्रबार काठमाडौंमा आयोजित कार्यक्रममा प्रमुख अतिथि प्राडा लक्ष्मणप्रसाद गौतम, डा. नवराज लम्साललगायतले कृति लोकार्पण गरे । प्रमुख अतिथि डा. गौतमले कविता लेखन आफैँमा साधना भएको उल्लेख गर्दै काव्यकारितामा कवि पाठकले पनि साधना गर्दै आएको बताए । समीक्षक डा. ज्ञानु अधिकारीले कविता आत्माको आवाज भएको चर्चा गर्दै मधुका कविताले पाठकलाई संवेदित बनाउने बताइन् । उनले मधुका कवितामा प्राकृतिक विम्ब मात्र नभएर जीवनको चिन्तन प्रस्तुत भएको बताइन् । नेपाल स्रष्टा समाजद्वारा आयोजित कार्यक्रममा साहित्यकार श्रीओम श्रेष्ठ रोदनले कविताका विषयमा गम्भीर बहस भएको बताउँदै मधुका कविता पठनीय भएको चर्चा गरे । कार्यक्रममा साहित्यकारहरू पवन आलोक, डा. शान्तिमाया गिरी, ऋषभदेव घिमिरेले कृत...

-लक्ष्मण आचार्य- कत्ति राम्रो घाम कत्ति राम्रो जून कत्ति जाती हुन्थ्यो पाएदेखि छुन मिठो बोल्नेलाई सबले माया गर्छन् कत्ति मिठो हुन्छ बाँसुरीको धुन जीवनमा केही लक्ष्य राख्नु पर्छ खोज राम्रो बन्न खोज राम्रो हुन हामीभित्रै हुन्छ देवता र दानव अघि बढ्न सधैं राम्रो बाटो चुन दुःखहरू आउँछन् पार लाउनुपर्छ हुन्न साथी हुन्न कुना पसी रुन -चन्द्रपुर, रौतहट ।...

नेपाल । नेपाली साहित्यका विराट प्रतिभा भैरव अर्यालको स्मृतिमा स्थापित विभिन्न तीन प्रतिष्ठित पुरस्कार प्राप्तकर्ताहरूको नाम भैरव पुरस्कार गुठीले सार्वजनिक गरेको छ । गुठीका उपाध्यक्ष एवं साहित्यकार गोपाल प्रसाद बरालको अध्यक्षतामा काठमाडौँमा बिहीबार सम्पन्न गुठीको बैठकले पुरस्कार प्राप्तकर्ताहरूको नाम अनुमोदन गरेको हो । २०८३ सालको भैरव पुरस्कार हेटौँडा निवासी वरिष्ठ हास्य व्यङ्ग्यकार आरसी रिजाललाई प्रदान गरिने भएको छ । यो पुरस्कारको राशि एक लाख ११ हजार १११ रुपियाँ रहेको छ । त्यस्तै एक लाख एक हजार १११ रुपियाँ राशिको भैरव वाङ्मय पुरस्कार वरिष्ठ चित्रकार टेकवीर मुखियालाई प्रदान गरिने गुठीले जनाएको छ । साथै ५१ हजार १११ रुपियाँ राशिको भैरव प्रतिभा पुरस्कार देवीप्रसाद चापागाईलाई प्रदान गरिनेछ । पुरस्कार यही असोज १८ गते आइतबार भैरव स्मृति भवनमा आयोजना गरिने जानकारी गुठीले दिएको छ । गुठीले पुरस...

-सुदीपभद्र खनाल- हराएँ खलामा गरामा थलामा वुभुक्षा पलाए सयौँ खोकिलामा छ अन्तर्य भित्री हिमाली ढलामा फसेँ तिर्सनाका परी नेल लामा बसेँ हेर्न जादू भुलेँ चञ्चलामा पला खेर फालेँ निदाएँ व्रिथामा त्यही स्वर्ण भूका छटा छन् हियामा सुखानन्द खोजी म भड्केँ धरामा लगाएर आएँ म माला गलामा छुट्यो आँत मेरो उतै कन्दरामा अझै देख्छु नक्सा त्यही अर्गलामा सरी शीत पानी बगेँ कर्कलामा त्यहाँँ देश दुख्दा दुख्यो भित्र छाति त्यहाँकै दशामा रुक्यो नीद राती हराएँ उतैको गरी नित्य सुर्ता तँ होस देश त्याग्ने भयो शव्द फिर्ता कहाँँ त्याग्नु मैले स्वयं नीति फेरे भिसा लाग्छ तेरो विदेशी तँ हो रे स्वयंनै विगारे स्वयं साँध कोरे पता हुन्छ के हूँ चिरी वक्ष हेरे -अमेरिका ।...

नेपाल । खेमलाल–हरिकला लामिछाने प्रतिष्ठानले २०८२ सालको ‘पद्मश्री साहित्य पुरस्कार’ कवि तथा गीतकार श्रवण मुकारुङको उपन्यास ‘सलह’लाई प्रदान गर्ने निर्णय गरेको छ । प्राप्त कृतिहरूमध्येबाट मूल्यांकन समितिले ‘सलह’लाई चयन गरेको प्रतिष्ठानका अध्यक्ष जीवा लामिछानेले जानकारी दिए । यस्तै, नेपाली साहित्यमा पाँच दशकदेखि साधनारत कृष्ण धरावासीलाई ‘पद्मश्री साधना सम्मान’ प्रदान गर्ने निर्णय प्रतिष्ठानले गरेको छ । यस वर्षको ‘पद्मश्री गौरव पुरस्कार’ प्राडा जयराज आचार्यलाई प्रदान गर्ने निर्णय समेत गरिएको छ । यी तीनै पुरस्कारको राशि जनही तीन लाख रुपैयाँ र सम्मानपत्र रहेको प्रतिष्ठानले जनाएको छ । ...

नेपाल । साहित्यकार डा. नवराज रिजालको गीतिसंग्रह ‘देखेको छु तिमीलाई’को एक कार्यक्रमबिच सडक विमोचन गरिएको छ । बुधबार काठमाडौंमा आयोजना गरिएको कार्यक्रममा प्रमुख अतिथि अग्रज साहित्यकार दुर्गाप्रसाद श्रेष्ठलगायतले कृति सार्वजनिक गरे । सडक विमोचन अभियानको १७औँ शृङ्खलामा कृतिकार डा. रिजालले आफूले लेखेका गीतहरूका बारेमा बताए । यसमा राष्ट्रिय भावका गीतहरू रहेको उनले उल्लेख गरे । कार्यक्रममा साहित्यकारहरू प्रमोद प्रधान, डा।शैलेन्दुप्रकाश नेपाल, राजाराम बर्तौला, बद्रीप्रसाद ढकाल, छायादत्त न्यौपानेलगायतले बोलेका थिए । डा. रिजालको यो गीतको कृति अनुसन्धान विमर्श नेपालले प्रकाशनमा ल्याएको हो । ...